depersonalizacja

Stan depersonalizacji? To nic strasznego!

Istnieje wiele powodów, dla których depersonalizacja może być powiązana z lękiem. Poniżej znajdują się cztery, najbardziej powszechne.

  1. Lęk i aktywna odpowiedź na stres

Depersonalizacyjne symptomy lękowe są częstymi objawami związanymi z nieustannie podniesionym poziomem stresu, również takim stresem, który został wywołany nadmierną lękliwością. Tak naprawdę, podniesiony poziom stresu ponad jego optymalny poziom,  tak jak ten pochodzący z hiperstymulacyjnej odpowiedzi stresowej, jest najczęstszą przyczyną depersonalizacji.

Kiedy dostrzegamy zagrożenie, hormony stresowe zostają uwolnione do układu krążenia, żeby przygotować ciało na natychmiastową akcję – walkę lub ucieczkę. Wraz z przemieszczaniem się tych hormonów w ciele powstają fizjologiczne, psychologiczne i emocjonalne zmiany. Pozwala to zmaksymalizować system obronny. Ciało przygotowuje się samodzielnie poprzez zwiększenie funkcji ostrzegawczych i stłumienie tych, które nie mają takiego zadania.

W czasie gdy te zmiany oddziałują na wiele części ciała, wpływają również na sposób, w jaki mózg wchodzi sam ze sobą w interakcję. Na przykład, kiedy hormony stresu są na normalnym poziomie, racjonalizacja, uczenie się i regiony odpowiedzialne za emocje oddziałują na siebie normalnie, co pozwala nam myśleć, pamiętać i doświadczać myśli oraz emocji. W konsekwencji, czujemy się normalnie, doświadczamy powszechnych emocji i procesów myślowych, a także czujemy się całością w samych sobie i naszej rzeczywistości.

Natomiast, kiedy dostrzegamy niebezpieczeństwo, ta interakcja się zmienia. Na przykład, hormony stresu powodują, że ciało migdałowate, które jest mózgowym ośrodkiem odpowiedzialnym za strach, staje się dominujące. Sprawia to, że ośrodki mózgu odpowiedzialne za racjonalizacje i uczenie zostają stłumione. Zmiana ta zachodzi, ponieważ naszym priorytetem w zagrażającej sytuacji staje się przetrwanie a nie myślenie. Wszystkie funkcje, które nie są zaangażowane w mechanizm odpowiedzi alarmowej zostają zatem stłumione. Ciało może wtedy maksymalizować swoje zasoby, żebyśmy mogli się obronić lub uciec od zagrożenia. Kiedy ta zmiana zwiększa naszą gotowość do obrony, osłabia się nasza zdolność do jasnego myślenia i pamiętania o bieżących informacjach.

Ciało wywołuje takie zmiany, ponieważ zagrożenie wymaga natychmiastowej akcji – walki albo ucieczki. Lepiej jest, kiedy szybciej podejmujemy się działania zamiast zatrzymywać się, żeby przemyśleć, co się dzieje, tkwiąc równocześnie w samym środku niebezpieczeństwa. Wykorzystywanie czasu najpierw na myślenie, a potem na działanie może być niebezpieczne dla naszego zdrowia.

Pamiętaj, odpowiedź na stres powinna wywoływać te zmiany. Jest to część fizjologicznego i  instynktownego mechanizmu przetrwania. Kiedy wzrasta postrzegane niebezpieczeństwo, to samo dzieje się z poziomem ostrzegawczego przygotowania przez ciało. Kiedy wierzymy, że zagrożenie minęło, to odpowiedź stresowa i pozostałe hormony stresowe zostają zużyte albo wydalone. Ostatecznie ciało się uspokaja i wraz z mózgiem wracają do normalnego funkcjonowania.

  1. Hiperstymulacja odpowiedzi stresowej

Kiedy doświadczamy krótkotrwałego strachu, ten mechanizm działa dobrze, a ciało i mózg mogą wyzdrowieć relatywnie szybko. W momencie gdy reakcje stresowe występują zbyt często lub/i są dramatyczne, ciało i mózg mogą pozostać w chronicznym stanie gotowości (hiperstymulacyjna odpowiedź na stres). Może to być przyczyną doświadczania wszelkiego rodzaju objawów, problemów i anomalii. Symptom depersonalizacji jest jednym z nich.

Przykładowo, stłumienie racjonalizacji i pamięci krótkotrwałej z powodu podtrzymanej alarmowej gotowości zaburza możliwości mózgu do racjonalnego przetwarzania i przechowywania nowych informacji. W konsekwencji, obszary mózgu, które normalnie dobrze się komunikują mają z tym trudność. Może być ona doświadczana jako rozłączenie sposobu w jaki postrzegamy, przetwarzamy i przechowujemy informacje, a także jak się czujemy: z tym faktem, naszym życiem, naszym ja i innymi osobami. Jeżeli nasze procesy racjonalizacyjne zostały poddane negatywnemu wpływowi, to samo stało się z naszymi emocjami i odczuciami.

Ta kombinacja rozłączeń jest podstawą dla odczuwania „bycia odseparowanym”  lub „oddzielonym” od tego, jak normalnie czujemy, myślimy i pamiętamy. „Czuję się, jakbym był poza sobą” jest powszechnym opisem doświadczania tego rozłączenia.

Zakłócenia przetwarzania spowodowane hiperstymulacyjną odpowiedzią stresową mogą sprawić, że będziemy czuć depersonalizację, oddzielność od naszego ja, naszej rzeczywistości i spowodować, że będziemy doświadczać pamięciowych, emocjonalnych, a nawet wydajnościowych problemów z powodu rozłączenia procesów racjonalizacyjnych, internalizacyjnych oraz emocjonalnych.

Czujemy depersonalizację, ponieważ komunikacja w mózgu nie jest poprawna z powodu negatywnych efektów chronicznej hiperstymulacyjnej odpowiedzi stresowej.

Nie jest tak, że jesteśmy rozłączeni lub oddzieleni od rzeczywistości, ale chodzi o to, że poprawne przetwarzanie informacji jest wtedy szczególnie ciężkie dla naszego mózgu. Dlatego wydaje się nam, że jesteśmy oddzieleni. Zasadniczo, depersonalizacja jest problemem mózgowego przetwarzania informacji, a wynika z działania nadmiernego stresu.

Depersonalizacja nie jest spowodowana realnym problemem, świadomościowym czy też chorobą psychiczną. Jest konsekwencją hiperstymulacyjnej odpowiedzi stresowej.

Ponieważ stres, także ten spowodowany byciem nadmiernie lękliwym, zwiększa poziom hormonów stresu, osoby lękowe często doświadczają tego symptomu. Kiedy jest wywołany przez stres i lęk, nie jest wskaźnikiem poważnej choroby psychicznej. Jest to po prostu jeden z objawów nieustannie podniesionego stresu. Ponownie, wiele lękowych osób doświadcza tego objawu. Właściwie, wielu ludzi, którzy są po prostu przestraszeni lub zestresowani też go doświadcza. Jednak się tego nie obawiają, podczas gdy lękowe osoby tak.

Ciało i umysł są mocno ze sobą połączone. Co wpływa na jedno, wpływa też na drugie. Ten objaw jest kolejnym przykładem sposobu, w jaki gwałtownie pobudzone ciało, mózg i system nerwowy mogą powodować dziwne wrażenia, uczucia, emocje i percepcje. Tak jak środek psychoaktywny lub narkotyk może zmienić czyjś stan psychiczny, tak samo może to zrobić nadmierna stymulacja stresowa.

  1. Hiper i hipowentylacja

 Hiper lub hipowentylacja są inną przyczyną depersonalizacji. Kiedy oddychamy zbyt płytko i nie wciągamy wystarczająco dużo tlenu (hipowentylacja) spada poziom dwutlenku węgla we krwi. Może to spowodować odczucie depersonalizacji.

Jeżeli, z drugiej strony, oddychasz zbyt agresywnie i pobierasz zbyt dużo tlenu (hiperwentylacja), poziom dwutlenku węgla w twojej krwi może wzrosnąć, a to także może doprowadzić do uczucia depersonalizacji.

Nawet jeśli depersonalizacja spowodowana jest kwestiami związanymi z oddychaniem i wydaje się być dziwna lub niepokojąca, jest nieszkodliwa i nie musi być powodem do zmartwień. Ustąpi gdy wyrównasz swój oddech. Depersonalizacja spowodowana hiper – lub hipowentylacją jest typowym i tymczasowym stanem. Nie jest przyczyną trwałej depersonalizacji.

  1. Uboczne efekty leków

Depersonalizacja może być także ubocznym skutkiem leków takich jak leki przeciwlękowe, czy też antydepresyjne. Jeśli uważasz, że twoja depersonalizacja jest spowodowana skutkiem ubocznym lekarstw, powinieneś o tym porozmawiać z twoim lekarzem i farmaceutą.


Źródło: https://www.anxietycentre.com/anxiety/symptoms/depersonalization.shtml

Tłum. Nina Prucnal

Udostępnij