arachnofobia

Czym jest arachnofobia?

Boisz się pełzających robali? Może istnieć ewolucyjne wytłumaczenie. Dowiedz się więcej o powodach twojego strachu, a także o tym, jak pozbyć się arachnofobii

Około 5 na 100 osób w Stanach Zjednoczonych ma jedną lub więcej fobii, przy czym rozwijają się one z nieco większym prawdopodobieństwem u kobiet niż u mężczyzn. Jedną z najbardziej powszechnych fobii jest arachnofobia, obezwładniający strach przed pająkami mówi dr Alan Manavitz, psychiatra w szpitalu Lenox Hill w Nowym Yorku.

Co to jest arachnofobia?

Słowo arachnofobia pochodzi z greckiego „arachne”, czyli pająk oraz „phobos”, czyli strach. Ten skrajny lęk przed pająkami i innymi pajęczakami o ośmiu odnóżach (jak np. skorpiony) może tak naprawdę być reakcją ewolucyjną: pająki, szczególnie jadowite, od dawna łączą się z chorobami i infekcjami.

– Wiemy, że jest wiele jadowitych gatunków pająków, które gryzą, i wiemy to z bezpośredniego doświadczenia, nauk ścisłych, biologii, telewizji oraz obserwacji innych osób, które zostały ukąszone – mówi. – Dlatego, kiedy widzimy pająka w naszym pobliżu, naturalną reakcją jest poczuć strach i unikać go.

Strach przed pająkami wywołuje u wielu osób „reakcję wstrętu”. Osoby z ciężką arachnofobią mają tak silną awersję do pająków, że mogą bać się wejść do własnej piwnicy czy garażu, ponieważ może tam być pająk. Jeżeli napotkają pająka, mogą po prostu wyjść z domu zamiast się z nim zmierzyć.

„Kiedy nasz strach przed pająkami powoduje taki lęk, że powstrzymuje nas od uczestnictwa w czynnościach, które chcemy lub musimy robić, lub manifestuje się w taki sposób, że potrafi być fizycznie i psychicznie obezwładniający, to wiemy, że stał się on irracjonalny – mówi dr Manavitz.

Strach przed pająkami – przyczyny

Tak jak inne fobie, arachnofobia może rozwinąć się u osoby, która widzi reakcje na pająki innych osób z tą fobią. Jest to dla niej reakcja wyuczona – widok członka rodziny wrzeszczącego ze zgrozą i wybiegającego z domu na sam widok pajęczyny wywiera na niej wrażenie. Niektórzy eksperci twierdzą, że na strach przed pająkami wpływa tło kulturowe jednostki. Na przykład, w niektórych częściach Afryki ludzie boją się dużych pająków, jednak w Afryce Południowej, gdzie jada się pająki, ludzie mogą wcale się ich nie bać. Jeśli przydarzyło ci się traumatyczne doświadczenie związane z pająkiem, takie jak ukąszenie, istnieją większe szanse, że rozwinie się u ciebie arachnofobia.

Arachnofobia – objawy

Objawy arachnofobii mogą początkowo pojawić się w dzieciństwie lub okresie dorastania. Może ona także objawiać się u dorosłych. Typowe objawy to:

  • Zawroty głowy
  • Drżenie i pocenie się
  • Poczucie utraty kontroli
  • Przyspieszone tętno
  • Uderzenia gorąca lub zimna
  • Ból w klatce piersiowej
  • Uczucie dławienia się
  • Nudności lub inne dolegliwości żołądkowo-jelitowe

Jak wyleczyć się z arachnofobii?

Połączenie poradnictwa psychologicznego i leków jest często używane w leczeniu arachnofobii. Techniki relaksacyjne, takie jak medytacja, mogą również być przydatne w jej leczeniu.

Tak jak inne fobie, arachnofobia może być leczona za pomocą terapii ekspozycyjnej oraz terapii poznawczo-behawioralnej(CBT). W terapii poznawczo-behawioralnej, terapeuta stara się zastąpić automatyczne negatywne myśli związane z pająkami, myślami bardziej racjonalnymi. Terapeuta w leczeniu arachnofobii może zastosować systematyczną desensytyzację. – Jest to metoda uczenia się technik relaksacyjnych, a później mierzenia się z naszymi lękami: od tych, których boimy się najmniej, do tych, których boimy się najbardziej – wyjaśnia dr Manavitz.

Poprzez przeformułowanie poznawcze osoba może nauczyć się zmienić sposób, w jaki patrzy na pająki, aby nie postrzegać ich już jako obrzydliwe i niebezpieczne. W końcu, osoba może zmienić swoją fizyczną reakcję na widok pająka.

Czasami, jako sposób na walkę z arachnofobią, można przepisać antydepresanty lub leki przeciwlękowe – mówi dr Manavitz. – A niektórym jednostkom pomaga terapia wirtualną rzeczywistością, w której zostają one wyeksponowane na wirtualne reprezentacje pająków. Jak pokazują niektóre badania, może być to równie skuteczne, co starsza technika stopniowej ekspozycji jednostki na żywe pająki.

Pokonaj swój strach

Poczytaj o pająkach. Dowiesz się, że rzadko kąsają ludzi, jeżeli nie czują się zagrożone. Czasami ukąszenie pająka może wywołać reakcję alergiczną. Jednakże, chociaż ukąszenia niektórych pająków takich jak jadowita czarna wdowa czy pustelnik brunatny[1] mogą być groźne, większość ukąszeń pająków jest nieszkodliwa.

Miej na uwadze, że pająki, generalnie – i tyczy się to także siejącej postrach czarnej wdowy i pustelnika brunatnego – kąsają tylko w samoobronie, gdy są w potrzasku między twoją skórą a innym przedmiotem. Powinieneś mieć także świadomość, że podczas gdy na świecie istnieje ponad 63 000 gatunków pająków, zaledwie 2% z nich jest niebezpieczne.

Porozmawiaj z bliskimi o swoim strachu przed pająkami i powiedz im, że zaczynasz leczyć swoją przypadłość. Poproś swojego świadczeniodawcę usług zdrowotnych, by polecił ci profesjonalistę, który pomoże ci pokonać twoją arachnofobię.

Źródło: https://www.psycom.net/arachnophobia-fear-of-spiders

Tłum. Karolina Stachoń

Udostępnij