Czy terapia poznawczo-behawioralna on-line jest skuteczna?

Pewnie zadajesz sobie pytanie „Czy terapia poznawczo-behawioralna online jest tak samo skuteczna jak sesja z terapeutą w gabinecie?”.  Wiele badań zostało przeprowadzonych w celu znalezienia odpowiedzi na to pytanie.  Na dzień dzisiejszy dowiedziono, że terapia poznawczo-behawioralna online jest szczególnie efektywna, kiedy prowadzi ją wyszkolony terapeuta CBT.

Terapia poznawczo-behawioralna online jest skuteczna m.in. w przypadku depresji, zaburzeń obsesyjno-kompulsywnych, hipochondrii oraz w zespole lęku napadowego.

DEPRESJA

W badaniu z 2009 roku Dr Kessler wraz z innymi naukowcami dowiedli, że terapia poznawczo-behawioralna jest skuteczna w leczeniu depresji, kiedy prowadzi ją terapeuta przez Internet w czasie rzeczywistym.  Dr Kessler i badacze doszli do wniosku, że „CBT przez Internet może być pomocna w rejonach, w których dostęp do pomocy psychologicznej jest ograniczony, oraz w przypadku pacjentów, których ojczystym językiem nie jest język angielski.  Taka forma mogłaby umożliwić dostęp do terapii, dzięki dostarczaniu usług pacjentom w obszarach lub nawet krajach, w których opieka psychologiczna nie jest łatwo dostępna.  CBT prowadzona przez Internet w czasie rzeczywistym zapewnia taką samą elastyczność oraz responsywność jak terapia twarzą w twarz oraz jest odpowiednia dla ludzi z poważnymi objawami.  Oferuje możliwość refleksji oraz oceny jako część procesu terapeutycznego, co może podnieść jego efektywność”.

ZABURZENIE LĘKU O ZDROWIE (HIPOCHONDRIA)

Kolejne badanie, przeprowadzone przez naukowców z Instytutu Karolinska
w Sztokholmie, wykazało znaczne korzyści stosowania CBT przez Internet w leczeniu zaburzenia lęku o zdrowie.  Grupę badaną stanowiło 81 uczestników, z których 41 było leczonych za pomocą Internetu, przez terapeutę CBT. Resztę uczestników leczono z wykorzystaniem forum dyskusyjnego.  Ci uczestnicy stanowili próbę kontrolną.  Naukowcy wykazali, że po 12 tygodniach, 27 z 41 pacjentów, którzy mieli dostęp do rozmów z terapeutą na żywo w czasie sesji online, nie spełniało już kryteriów hipochondrii, znacznie obniżył im się poziom lęku oraz objawy depresyjne.  Grupa kontrolna uzyskała bardzo słabe wyniki, ponieważ tylko 2 z 41 uczestników nie spełniało już kryteriów hipochondrii, pozostałe 39 miało taki sam poziom lęku, jak podczas diagnozy wstępnej. Co więcej, ci uczestnicy, którzy byli leczeni przez terapeutę podczas sesji przez Internet, utrzymywali korzyść terapeutyczną po 6 miesiącach.  Naukowcy wywnioskowali z tego badania, że CBT prowadzona przez Internet jest skuteczną terapią w zwalczaniu objawów zaburzenia lęku o zdrowie, jak również objawów zespołu lęku uogólnionego czy depresji.

ZABURZENIA OBSESYJNO-KOMPULSYWNE (OCD)

Taylor wraz z zespołem badawczym (2003) zauważyli pozytywne rezultaty wśród 33 pacjentów z zaburzeniami obsesyjno-kompulsywnymi, którzy odbyli terapię CBT przez telefon.  Efektywność takiej terapii była na poziomie podobnym do terapii prowadzonej twarzą w twarz podczas sesji w gabinecie. Z powodu potencjalnych trudności wynikających z leczenia uczestników cierpiących na silną depresję oraz skłonności samobójczych przez telefon, ci pacjenci zostali wykluczeni z próby.  To ograniczenie, mimo że konieczne, jest istotne zważywszy na to, że około jedna czwarta pacjentów szukających terapii zaburzeń obsesyjno-kompulsywnych spełnia kryterium dla zaburzeń depresyjnych podczas diagnozy wstępnej (Brown, Campbell, Lehman, Grisham i Mancil, 2001).

ZESPÓŁ LĘKU PANICZNEGO

Istnieje coraz więcej dowodów na to, że terapia poznawczo-behawioralna online jest tak samo efektywna w leczeniu zespołu lęku panicznego jak terapia prowadzona w gabinecie. W 2006 roku zespół badaczy (Richards, Klein i Austin) przeprowadzili dwie próby badawcze, w celu ustalenia efektywności terapii CBT przez Internet i terapii face-to-face. Naukowcy doszli do wniosku, że 69,6% uczestników przydzielonych do grupy z terapią przez Internet nie odczuwało już objawów zespołu lęku napadowego, natomiast w grupie z terapią
face-to-face było to 72,5% uczestników. Autorzy wywnioskowali, że nie ma różnicy pomiędzy terapią online a terapią face-to-face w przypadku leczenia zespołu lęku napadowego. Kolejne niezależne zespoły badawcze dochodzą do podobnych wniosków, i jak dotąd badania wyjściowe wskazują, że terapia CBT prowadzona przez Internet jest tak samo efektywna jak terapia w gabinecie.

A CO Z RELACJĄ TERAPEUTYCZNĄ?

Jest to powszechny mit dotyczący doświadczeń z terapią poznawczo-behawioralną online (nie mam tutaj na myśli szeroko rozumianego poradnictwa internetowego).  Niektórzy mogą sobie pomyśleć, że relacja terapeutyczna i wzajemne zrozumienie nie mogą być dobrze rozwinięte pomiędzy klientem a psychoterapeutą. Z osobistych doświadczeń mogę stwierdzić, że nie jest to problem i nie jest to tylko moja opinia.  Badanie przeprowadzone przez Manchandę i McLarena z 1998 roku dowiodło, że terapia online nie ma wpływu na relację terapeutyczną, w kategoriach ciepła, empatii i autentyczności terapeuty. Ogólnie rzecz biorąc, terapia przez Internet ma wiąże się z tworzeniem silnego sojuszu terapeutycznego
(Knaevelsrud i Maercker, 2007).

Jak dotąd większość badań wykazała, że terapie oparte na CBT, które są dostarczane online przez wykwalifikowanych psychoterapeutów poznawczo-behawioralnych za pośrednictwem telekonferencji, są równie skuteczne jak interwencje bezpośrednie w gabinecie w leczeniu szerokiego zakresu zaburzeń nastroju i zaburzeń lękowych. Leczenie za pomocą terapii CBT online nie wydaje się negatywnie wpływać na wyniki terapii. Nie ma  również negatywnego wpływu na inne czynniki, w tym na najbardziej istotny – sojusz terapeutyczny.

Autor: Sylvia Buet

 

Bibliografia:

Andersson, G. (2009).Using the Internet to provide cognitive behaviour therapy. Behaviour Research and Therapy, 47, 175-180.

Brown, T. A., Campbell, L. A., Lehman, C. L., Grisham, J. R., & Mancill, R. B. (2001). Current and lifetime cormorbidity of the DSM-IV anxiety and mood disorders in a large clinical sample. Journal of Abnormal Psychology,110,585-599.

Hedman, E., et al. (2013). Cost effectiveness and long-term effectiveness of Internet-based cognitive behaviour therapy for severe health anxiety. Psychological medicine 43.2, 363-74. ProQuest Research Library.

Kessler D., Lewis G., Kaur S., Wiles N., King M., Weich S., Sharp D.J, Araya R., Hollinghurst S., & Peters TJ. (2009). Therapist-delivered internet psychotherapy for depression in primary care: a randomised controlled trial. The Lancet, 374, 9690, 628-634.

Klein, B., Richards, J. C., & Austin, D.W. (2006). Efficacy of internet therapy for panic disorder. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry,37,213-238.

Knaevelsrud, C., & Maercker, A. (2007). Internet-based treatment for PTSD reduces distress and facilitates the development of a strong therapeutic alliance: a randomized controlled clinical trial. BMC Psychiatry, 7, 13.

Manchanda, M., & Mclaren P. (1998). Cognitive behaviour therapy via interactive video. J Telemed Telecare, 4, 53.

Taylor, S., Thordarson, D. S., Spring, T., Yeh, A. H., Corcoran, K. M., Eugster, K., et al. (2003). Telephone-administered cognitive behavior therapy for obsessive-compulsive disorder. Cognitive Behavior Therapy,32,13-25.

 

Źródło: http://www.anapsys.co.uk/cbt-therapy.htm

Tłum. Piotr Przybył

Udostępnij